Jeoloji Münendisliği Dergisi
Jeoloji Mühendisliği Dergisi

Jeoloji Mühendisliği Dergisi

2021 HAZİRAN Cilt 45 Sayı 1
KAPAK
PDF Olarak Görüntüle
KÜNYE
PDF Olarak Görüntüle
İÇİNDEKİLER
PDF Olarak Görüntüle
Fay Zonu İçinde Açılan Büyük Çaplı Bir Tünelin Kısa ve Uzun Dönem Zemin Parametrelerine Göre Davranışının ve Destek Sistemlerinin Değerlendirilmesi (T36 Tüneli, Ankara-İstanbul Yüksek Hızlı Tren Projesi)
Ebu Bekir Aygar Candan Gökçeoğlu
PDF Olarak Görüntüle

ÖZ: Fay zonu içinde açılan büyük çaplı tüneller için destek sistemi tasarımı her zaman kritik bir mühendislikproblemi olmuştur. Fay zonlarında kısa dönemde tünel kazısı sırasında ayna ve tavan stabilite problemleriyle, uzundönemde ise sıkışmaya bağlı olarak destek sistemlerinde yenilmelerle karşılaşılması muhtemeldir. Bu nedenledestek sistemlerinin tasarımı yapılırken kısa ve uzun dönem zemin parametrelerine göre tasarım detayları dikkatealınmalıdır. Yapılacak olan destek sistemi seçimlerinde en önemli faktörler ortamın jeolojik şartlarını iyi tanımlamakve jeoteknik tasarım parametrelerinim doğru seçimidir. Bu nedenle, çalışmadaki temel amaç fay zonu içinde açılanAnkara-İstanbul T36 tüneli için kısa ve uzun dönem zemin parametrelerini dikkate alan tahkimat tasarımınınincelenmesidir. T36 tünelinin toplam uzunluğu 4100 m olup, 180 m’ye varan örtü yüksekliği altında kazı ve destekçalışmaları tamamlanmıştır. Fay zonu geçişinde ise 115 m örtü yüksekliği altında tünel desteklemeleri yapılmıştırve kısa dönemde ayna stabilite problemleriyle uzun dönemde ise tünelde sıkışma problemleriyle ile karşılaşılmıştır.Bu çalışma kapsamında, kısa ve uzun dönemde tüneli etkileyen deformasyonların oluş nedenleri tartışılmakta venümerik analizlerle destek sistemleri incelenmektedir. Bununla birlikte, tünelcilik açısından önemli konulardan biriolan fay zonu geçişlerine ilişkin ölçütler tartışılmaktadır.

  • Fay Zonu

  • Hızlı Tren Projesi

  • Tünel Destek Sistemi

  • Akgün, H., Muratlı, S.W., Koçkar, M.K., 2014. Geotechnical investigations and preliminary support design for the Geçilmez tunnel: A case study along the Black Sea coastal highway, Giresun, Northern Turkey. Tunnelling and Underground Space Technology, 40, 277 – 299.

  • Aygar, E., 2000. A Critical approach to the New Austrian Tunneling Method in Bolu Tunnels. Hacettepe University, Department of Mining Engineering, Ankara, Master Thesis, pp 276.

  • Aygar, E., 2007. Investigation of the Bolu Tunnel Stability by Means of Static and Dynamic Analyses. Hacettepe University, Department of Mining Engineering, Ankara, PhD Thesis, 273 p.

  • Aygar, E., 2020. Evaluation of New Austrain Tunneling Method applied to Bolu tunnel’s weak rocks. Journal of Rock Mechanics and Geotechnial Engineering, 12(3), 541-556.

  • Aygar, E.B., Gokceoglu, C., 2019. Ankara-İstanbul High Speed Railway Projects, the problems encountered at T13 Tunnel Fault Zone and solution suggestions, Proceedings of the 26th International Mining Congress and Exhibition of Turkey, 197–205.

  • Aygar, E.B., Gokceoglu, C., 2020a. Problems encountered during a railway tunnel excavation in squeezing and swelling materials and possible engineering measures: a case study from Turkey. Sustainability, 12, 1166, https://doi.org/10.3390/ su12031166.

  • Aygar, E., Gökçeoğlu, C., 2020b. Bir tünelde portal ve tünel stabilitesi ilişkisi (Ankara – Sivas Yüksek Hızlı Demiryolu Projesi, T3 Tüneli). Bilimsel Madencilik Dergisi, 59 (3), 157-168.

  • Aygar, E., Gökçeoğlu, C., 2020c. Zayıf zeminlerde açılan büyük çaplı bir tünelin destek sistemi tasarımı (Çukurçayır-2 Tüneli, Trabzon). Yer Altı Kaynakları Dergisi, 18, 97-118.

  • Aygar, E., Gökçeoğlu, C., 2020d. Kohezyonsuz zeminde tünelcilik (T12 Tüneli, Bursa - Yenişehir Yüksek Hızlı Tren Demiryolu Projesi): sorunlar ve çözümler. Yer Mühendisliği, 14 (8), 26 – 34.

  • Barton, N.R., Lien, R., Lunde, J., 1974. Engineering classification of rock masses for the design of tunnel support. Rock Mechanics, 6(4), 189-239.

  • Barton, N., Løset, F., Lien, R., Lunde, J., 1980. Application of the Q-system in design decisions. In subsurface space, (ed. M. Bergman) New York: Pergamon 2, 553-561.

  • Bieniawski, Z.T., 1973. Engineering classification of jointed rock masses. Transaction of the South African Institution of Civil Engineers, 15, 335- 344.

  • Bieniawski, Z.T., 1976. Rock mass classification in rock engineering. In exploration for rock engineering, Proc. of the Symp., (ed. Z.T. Bieniawski), Cape Town: Balkema, 1, 97-106.

  • Bieniawski, Z.T., 1989. Engineering Rock Mass Classifications. New York: Wiley.

  • Brady, B.H.G., Brown, E.T., 1985. Rock Mechanics for Underground Mining. London: Allen and Unwin.

  • Das, R., Singh, P.K., Kainthola, A., Panthee, S., 2017. Numerical analysis of surface subsidence in asymmetric parallel highway tunnels, Journal of Rock Mechanics and Geotechnical Engineering, 9, 170-179

  • Fenner, R., 1938. Untersuchungen zur erkenntnis des gebirgsdrucks. Glückauf, 74 (32), 681-695.

  • Fugro Sial Yerbilimleri Ltd. Şti., 2009. 36 nolu tünel jeolojik-jeoteknik raporu ve tünel proje hesap raporu, Ankara

  • Fugro Sial Yerbilimleri Ltd. Şti., 2011. T36 Tüneli tarama kazı için gerekçe raporu, (Km:243+100 ile Km:242+960), Ankara.

  • Gibson, R.E., 1953. Experimental determination of the true cohesion and true angle of internal friction in clays. Proceedings of the Third International Conference on Soil Mechanics and Foundation Engineering, Zurich, Volume 1, 126-130

  • Grimstad, E., Barton, N., 1993. Updating the Q-System for NMT. Proc. int. symp. on sprayed concrete - modern use of wet mix sprayed concrete for underground support, Fagernes. 46- 66. Oslo: Norwegian Concrete Assn.

  • Hoek, E., Brown, E.T., 1980. Underground Excavations in Rock. London: Instn Min. Metall 527 p.

  • Hoek, E., 2007. Practical Rock Engineering, https:// www.rocscience.com/ assets/resources/learning/ hoek/Practical-Rock-Engineering-Full-Text.pdf 341 p.

  • Hoek, E., 2012. Rock Support Interaction analysis for tunnels in weak rcok masses, https://www. rocscience.com/documents/pdfs/rocnews/ winter2012/Rock-Support-Interaction-Analysisfor-Tunnels-Hoek.pdf

  • Hoek, E., Guevara, R., 2009. Overcoming squeezing in the Yacambú-Quibor tunnel, Venezuela. Rock Mechanics and Rock Engineering, 42(2), 389- 418

  • Hoek, E., Marinos, P., 2000. Predicting tunnel squeezing. Tunnels and Tunnelling International. Part 1 – November 2000, Part 2 – December 2000.

  • Hoek, E., Carranza-Torres, C., Diederichs, M.S., Corkum, B., 2008. Integration of geotechnical and structural design in tunnelling. In: Proceedings University of Minnesota 56th Annual Geotechnical Engineering Conference, 29 February 2008. Minneapolis, pp. 1–53. Available for downloading at Hoek’s Corner at

  • Koçkar, M.K., Akgün, H., 2003. Methodology for tunnel and portal support design in mixed limestone, schist and phyllite conditions: a case study in Turkey. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 40, 173 – 196.

  • Mahmutoğlu, Y., Vardar, M., Koçak, C., 2006. Tunnelling difficulties under squeezing and flowing conditions at Ayaş. Felsbau Rock and Soil Engineering, 24 (5), 44-50.

  • Moussaei, N., Sharifzadeh, M., Sahriar, K., Khosravi, M.H., 2019. A new classification of failure mechanisms at tunnels in stratified rock masses through physical and numerical modelling. Tunnelling and Underground Space Technology, 91, 103017.

  • Müller L., 1978. Removing misconceptions on the New Austrian Tunnelling Method. Tunnels and Tunnelling International,10(8), 29-32.

  • Panthi, K.K., Basnet, C.B., 2019. Evaluation of earthquake impact on magnitude of the minimum principal stress along a shotcrete lined pressure tunnel in Nepal. Journal of Rock Mechanics and Geotechnical Engineering, 11, 920-934

  • Rabcewicz, L.V., 1964a. The New Austrian Tunnelling Method, Part One, Water Power, pp 453-457.

  • Rabcewicz, L.V.,1964b. The New Austrian Tunnelling Method, Part Two, Water Power, pp 511-515.

  • Rabcewicz, L.V., 1965. The New Austrian Tunnelling Method, Part Three, Water Power, pp 19-24

  • Rabcewicz L. V., Golser J., 1973. Principles of dimensioning the supporting system for the “New Austrian Tunnelling Method”. Water Power, 88-93.

  • RocScience, 2020. Phase2 8.0 User Guide, https:// www.rocscience.com/downloads/phase2/ Phase2_TutorialManual

  • Schubert, W., 1996. Dealing with squeezing conditions in Alpine tunnels. Rock Mechanics and Rock Engineering, 29(3), 145-153

  • Terzaghi, K., 1946. Rock defects and loads on tunnel supports. In Rock tunneling with steel supports, (eds R. V. Proctor and T. L. White) Youngstown, OH: Commercial Shearing and Stamping Company, 1, 17-99.

  • Terzaghi, K., Peck, R. B., Mesri, G., 1996. Soil Mechanics in Engineering Practice, John Wiley & Sons, Inc., Third Edition, New York.

  • Unlu, T., Gercek, H., 2003. Effect of Poisson’s ratio on the normalized radial displacements occurring around the face of a circular tunnel. Tunnelling and Underground Space Technology, 18, 547– 553.

  • Vlachopoulos, N., Diederichs, M.S., 2009. Improved longitudinal displacement profiles for convergence confinement analysis of deep tunnels. Rock Mechanics and Rock Engineering, 42 (2), 131-146

  • Zou, J., Chen, G., Qian, Z., 2019. Tunnel face stability in cohesion-frictional soils considering the soil arching effect by improved failure models. Computers and Geotechnics, 106, 1-17.



  • Gökçeoğlu, C , Aygar, E . (2021). Fay Zonu İçinde Açılan Büyük Çaplı Bir Tünelin Kısa ve Uzun Dönem Zemin Parametrelerine Göre Davranışının ve Destek Sistemlerinin Değerlendirilmesi (T36 Tüneli, Ankara-İstanbul Yüksek Hızlı Tren Projesi) . Jeoloji Mühendisliği Dergisi , 45 (1) , 1-28 . DOI: 10.24232/jmd.935374

  • Gökçeoğlu, C , Aygar, E . Fay Zonu İçinde Açılan Büyük Çaplı Bir Tünelin Kısa ve Uzun Dönem Zemin Parametrelerine Göre Davranışının ve Destek Sistemlerinin Değerlendirilmesi (T36 Tüneli, Ankara-İstanbul Yüksek Hızlı Tren Projesi). Jeoloji Mühendisliği Dergisi 45 (2021 ): 1-28

  • Yüksek Sıcaklıklara Maruz Kalan Kalkarenitlerin Fiziksel ve Dayanım Özelliklerindeki Değişimin Araştırılması
    Cavit Atalar Hakan Ersoy Murat Karahan M.oğuz Sünnetci
    PDF Olarak Görüntüle

    ÖZ: Bu çalışmada Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde yapı taşı olarak yaygın şekilde kullanılan kalkarenitlerin200-1000oC arasındaki yüksek sıcaklıklara tabi tutulduktan sonraki indeks ve dayanım özelliklerindeki değişimlerincelenmiş, elektron mikroskop görüntülerinden yararlanarak yüksek sıcaklıkların mikro yapı üzerindeki etkisiaraştırılmıştır. Gerçek bir yangının temsil edilmesi amacıyla örnekler Eurocode tarafından önerilen sıcaklık-zamaneğrilerine ait değerler kullanılarak ısıtılmış, hedeflenen sıcaklıkta 2 saat bekletildikten sonra oda sıcaklığındasoğumaya bırakılmıştır. Yapılan deneysel çalışmalar sonrasında ilk 600oC’ye kadar yoğunluk ve ağırlık kaybıdeğerlerinde belirgin bir değişim olmadığı görülmüştür. 600oC’den sonra yoğunlukta ani bir azalma kaydedilmiş,1000oC sıcaklıklarda mikro-kırıklara bağlı olarak yoğunluk 1’in altına düşmüştür. Aynı şekilde ağırlık kaybı değerikalsitlerde görülen kalsinasyon sürecine bağlı olarak %41’e ulaşmıştır. P-dalga hızı ve çekme dayanımı değerlerisıcaklığa bağlı olarak sürekli azalmıştır. Ancak bu azalma 600oC’den sonra daha belirgin olurken 800oC’den sonraen belirgin düzeye ulaşmıştır. SEM görüntülerinde yapılan incelemelerde de özellikle 600oC’den sonra gelişentopaklaşmaya bağlı olarak süreksizlik oluşumu gözlenmiştir. Bu durum dayanımdaki azalmanın asıl nedeni olarakgörülmektedir. Eurocode tarafından uygulanan deneysel çalışmalarda bina dışında meydana gelecek bir yangınınsıcaklığının 680oC’yi geçmeyeceği, iç mekânda meydana gelecek bir yangında ise sıcaklığın 1000oC’yi aşabileceğibelirtilmektedir. Bu nedenle çalışma konusu kalkarenitlerin yapılarda sadece dış kaplama olarak kullanılmasıönerilmektedir. 

  • Dayanım

  • Kalkarenit

  • SEM

  • Yangın

  • Yüksek Sıcaklık

  • KKTC

  • ASTM D4644-16, 2016. Standard Test Method for Slake Durability of Shales and Other Similar Weak Rocks, ASTM International, West Conshohocken, PA.

  • Brotons, V., Tomas, R., Ivorra, S., Alarcon, J.C., 2013. Temperature influence on physical and mechanical properties of a porous rock: San Julian’s calcarenite. Engineering Geology, 167, 117-127.

  • Crosby, Z.K., Gullet, P.M., Akers, S.A., Graham, S.S., 2018. Characterization of mechanical behavior of slam limestone containing thermally induced microcracks. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 101, 54-62

  • Dong, Z., Sun, Q., Ye, J., Zhang, W., 2019. Changes in color and roughness of red sandstone at high temperatures. Bulletin of Engineering Geology and the Environment, https://doi.org/10.1007/ s10064-019-01678-w.

  • Ersoy, H., Kolaylı, H., Karahan, M., Harputlu Karahan, H., Sünnetci, M.O., 2019. Effect of thermal damage on mineralogical and strength properties of basic volcanic rocks exposed to high temperatures. Bulletin of Engineering Geology and the Environment, 78, 1515–1525

  • Ersoy, H., Atalar, C., Sünnetci, M.O., Kolaylı, H., Karahan, M., Fırat Ersoy, A., 2021a. Assessment of damage on geo-mechanical and micro-structural properties of weak calcareous rocks exposed to fires using thermal treatment coefficient. Engineering Geology, 284, 1-13.

  • Ersoy, H., Karahan, M., Kolaylı, H., Sünnetci, M.O., 2021b. Influence of mineralogical and microstructural changes on the physical and strength properties of post-thermal-treatment clayey rocks. Rock Mechanics and Rock Engineering, 54, 679-694

  • Ferrero, A.M., Marini, P., 2001. Technical note: Experimental studies on the mechanical behaviour of two thermal cracked marbles. Rock Mechanics and Rock Engineering, 34, 57–66

  • Gökçeoğlu C., Ulusay R., Sönmez H., 2000. Factors affecting the durability of selected weak and clay-bearing rocks from Turkey, with particular emphasis on the influence of the number of drying and wetting cycles. Engineering Geology, 57, 215–237.

  • Hakyemez, H.Y., 2014. Kuzey Kıbrıs’ın temel jeolojik özellikleri. TPJD Bülteni, 26(2), 7-46.

  • ISRM. 2007. The complete ISRM suggested methods for rock characterization, testing and monitoring: 1974–2006. Suggested methods prepared by the commission on testing methods, International Society for Rock Mechanics. In: Ulusay R, Hudson JA (eds) Compilation arranged by the ISRM Turkish National Group

  • Kılıç, E., 2006. The influence of high temperatures on limestone P-wave velocity and Schmidt hammer strength. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 43, 980-986.

  • Koca, M.Y., Ozden, G., Yavuz, A.B., Kincal, C., Onargan, T., Kucuk, K., 2006. Changes in the engineering properties of marble in fireexposed columns. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 43, 520-530

  • Koncagul E.C., Santi P.M., 1999. Predicting the unconfined compressive strength of the Breathitt shale using slake durability, Shore hardness and rock structural properties. International Journal of Rock Mechanics and Minining Science, 36, 139–153.

  • Liu, S., Xu, J., 2015. An experimental study on the physico-mechanical properties of two post-hightemperature rocks. Engineering Geology, 185, 63-70.

  • Liu, Z., Yao, Q., Kong, B., Yin, J., 2020. Macro-micro mechanical properties of building sandstone under different thermal damage conditions and thermal stability evaluation using acoustic emission technology. Construction and Building Materials, 246, 118485.

  • Mao, X.B., Zhang, L.Y., Li, T.Z., Liu, H.S., 2009. Properties of failure mode and thermal damage for limestone at high temperature. International Journal of Mining Science and Technology, 19, 290-294

  • Meng, Q.B., Wang, C.K., Liu, J.F., Zhang, M.W., Lu, M.M., Wu, Y., 2020. Physical and microstructural characteristics of limestone after high temperature exposure. Bulletin of Engineering Geology and Environment, 79, 1259-1274

  • Ozguven, A., Ozcelik, Y., 2013. Investigation of some property changes of natural building stones exposed to fire. Construction and Building Materials, 38, 813-821.

  • Qin, Y., Tian, H., Xu, N.X, Chen, Y., 2019. Physical and mechanical properties of granite after hightemperature treatment. Rock Mechanics and Rock Engineering, 53, 305–322

  • Sengun, N., 2014. Influence of the thermal damage on physical and mechanical properties of carbonate rocks. Arabian Journal of Geosciences, 7, 5543- 5551.

  • Sirdesai, N. N., Singh, T. N., Ranjith, P. G., Singh, R., 2017. Effect of varied durations of thermal treatment on the tensile strength of red sandstone. Rock Mechanics and Rock Engineering, 50, 205- 213.

  • Sun, Q., Lu, C., Cao, L., 2016. Thermal properties of sandstone after treatment at high temperature. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 85, 60–66.

  • Tian, H., Kempka, T., Yu, S., Ziegler, M., 2016. Mechanical properties of sandstones exposed to high temperature. Rock Mechanics and Rock Engineering, 49, 321–327.

  • Wang, P., Xu, J., Liu, S., Wang, H., 2016. Dynamic mechanical properties and deterioration of red sandstone subjected to repeated thermal shocks. Engineering Geology, 212, 44-52.

  • Wang, P., Xu, J., Liu, S., 2015. Staged Moduli: A quantitative method to analyze the complete compressive stress–strain response for thermally damaged rock. Rock Mechanics and Rock Engineering, 48, 1505-1514.

  • Yang, J., Yun Fu, L., Zhang, W., Wang, Z., 2019. Mechanical propert and thermal damage factor of limestone at high temperature. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 117, 11-19.

  • Yavuz, H., Demirdag, S., Caran, S., 2010. Thermal effect on the physical properties of carbonate rocks. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 47, 94-103.

  • Zhang, L., Mao, X., Liu, R., 2014. Meso-structure and fracture mechanism of mudstone at high temperature. International Journal of Mining Science and Technology, 24, 433–439.

  • Zhang, W., Sun, Q., Hao, S., Wang, B., 2016. Experimental study on the thermal damage characteristics of limestone and underlying mechanism. Rock Mechanics and Rock Engineering, 49, 2999–3008.



  • Atalar, C , Ersoy, H . (2021). Yüksek Sıcaklıklara Maruz Kalan Kalkarenitlerin Fiziksel ve Dayanım Özelliklerindeki Değişimin Araştırılması . Jeoloji Mühendisliği Dergisi , 45 (1) , 29-40 . DOI: 10.24232/jmd.935833

  • Atalar, C , Ersoy, H . Yüksek Sıcaklıklara Maruz Kalan Kalkarenitlerin Fiziksel ve Dayanım Özelliklerindeki Değişimin Araştırılması. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 45 (2021 ): 29-40

  • Erzurum İli Hafif Raylı Sistem Güzergahının Zemin Emniyeti Açısından Yeterliliğinin Araştırılması
    Ömer Lütfü Aydin Emre Kuşkapan Muhammed Yasin Çodur
    PDF Olarak Görüntüle

    ÖZ: Gelişmiş ve gelişmekte olan birçok ülke toplu ulaşımda karayolu sistemlerine ek olarak raylı sistemlerkullanmaktadır. Bu raylı sistemlerin en sık kullanılan türlerinden birisi ise hafif raylı sistemlerdir (HRS). HRSgüzergâhları genellikle mevcut karayolu güzergâhı üzerine işlenmektedir. Bu durum zemin açısından bazı problemlerimeydana getirmektedir. Raylı sistem taşıt ağırlıkları ve yolcu kapasiteleri karayolu taşıtlarına göre çok daha fazlaolduğu için zemine uyguladıkları basınçlar da daha fazladır. Bununla birlikte karayolu yüzeyinde meydana gelendeformasyonlar taşıt ve yolcuları daha çok konfor yönünden etkilemekteyken raylı sistemler üzerindeki küçükdeformasyonlar kaza ve ölümler gibi büyük problemleri beraberinde getirebilmektedir. Bu amaçla raylı sistemgüzergâhının zemin yapısının incelenmesi ve uygunluk durumunun analiz edilmesi bu problemlerin önüne geçilmesiadına çok önemlidir. Yapılan bu çalışmada Erzurum il merkezinde yapılması planlanan HRS güzergâhının fizikselzemin parametreleri açısından uygunluğu analiz edilmiştir. Analizde rotary temel sondaj, çok kanallı yüzey dalgası(MASW) ve mikrotremor yöntemleri kullanılarak elde edilen sonuçlarda bazı noktaların problemli olduğu tespitedilerek bu noktalar için zemin iyileştirmesi yapılması veya güzergâhın revize edilmesi önerilmiştir. Zemin yapısınınuygun olmadığı noktalarda yolcu talebi de göz önünde bulundurularak alternatif güzergâh oluşturulmuştur. 

  • Hafif Raylı Sistemler

  • Fiziksel Zemin Parametreleri

  • Güzergâh Uygunluk Analizi

  • Akıl, B., Akpınar, K., Üçkardeşler, C., 2008. Doğu Anadolu fay zonu üzerinde yer alan Gölbaşı (Adıyaman) yerleşim alanındaki zeminlerin jeoteknik özellikleri ve değerlendirilmesi. Türkiye Jeoloji Bülteni, 51 (1), 43-57.

  • Altınlı, İ.E., 1963. 1:500 000 ölçekli Türkiye jeoloji haritası, Erzurum paftası izahnamesi: MTA Yayınları, 131, Ankara.

  • Argyroudis, S., Kaynia, A.M., 2014. Fragility functions of highway and railway infrastructure. Geotechnical, Geological and Earthquake Engineering, 27, 300-326.

  • Baştürk, G., 2014. Kent içi raylı toplu taşıma sistemleri incelemesi ve dünya örnekleri ile karşılaştırılması. Ulaştırma ve Haberleşme Uzmanlığı Tezi, Ankara, 120s.

  • Bergquist, B., Söderholm, P., 2014. Data analysis for condition-based railway infrastructure maintenance. Quality and Reliability Engineering International, 31, 773-781.

  • Bozankaya, 2020. https://www.bozankaya.com.tr/ tramvay/ 1 Şubat 2020.

  • Burulaş, 2020. https://www.burulas.com.tr/tramvayarac-ozellikleri.aspx, 2 Şubat 2020

  • BSSC (Building Seismic Safety Council), 1997. NEHRP-Recommended Provisions for Seismic Regulations for New Buildings and Other Structures, Part 1: Provisions and Part 2: Commentary, prepared by the Building Seismic Safety Council for the Federal Emergency Management Agency (Report Nos. FEMA 302 and 303), Washington, D.C

  • Candemir, I., Tanyel, S., 2005. Hızlı raylı sistemlerin yolcu taşıma kapasite hesaplamaları ve Türkiye’deki benzer sistemlerin birbirleriyle karşılaştırılması. 6. Ulaştırma Kongresi; 23-25 Mayıs 2005, İstanbul, 309-322.

  • Cui, S., Guo, C., Su, J., Cui, E., Liu, P., 2019. Seismic fragility and risk assessment of high‑speed railway continuous‑girder bridge under track constraint effect. Bulletin of Earthquake Engineering, 17, 1639–1665.

  • Dikmen, Ü., Başokur, A.T., Akkaya, İ., Arısoy, M.Ö., 2009. Yüzey dalgalarının çok-kanallı analizi yönteminde uygun atış mesafesinin seçimi. Yerbilimleri, 31 (1), 23–32

  • Durmaray, 2020. http://www.durmaray.com/ipekbocegitramvay/2/3/5 1 Şubat 2020.

  • Erentöz, C., 1949. Hınıs 65/2 paftasının raporu: MTA, Derleme rapor no. 2159 (yayımlanmamış).

  • Erdoğan, Ç., 2011. Kocaeli hafif raylı taşıma sistemi fizibilite raporu. İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul, Yüksek Lisans Tezi, 227s.

  • Erdoğan, T., Soytürk, N., 1974. Tekman baseni jeolojisi ve hidrokarbon imkânları raporu : TPAO, Arama Grubu Başkanlığı Raporu, 870, 20, Ankara.

  • Erzurum Büyükşehir Belediyesi, 2018. https://www. erzurum.bel.tr/ebb-aykome-ice/1005/24038/H. html, 12 Ocak 2020.

  • Gündüz, A.Y., Kaya, M., Aydemir, C., 2011. Kentiçi ulaşımında karayolu ulaşımına alternatif sistem: raylı ulaşım sistemi. Akademik Yaklaşımlar Dergisi, 2 (1), 134-151.

  • Harami, A., Furlan, R., 2020. Qatar National MuseumTransit oriented development: The master plan for the urban regeneration of a ‘green TOD’. Journal of Urban Management, 9, 115–136.

  • Kaya, A., 2005. Selçuk Üniversitesi Alaaddin Keykubat Kampüsü hafif raylı ulaşım sistemi uygulama projesi ve değerlendirilmesi. Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Konya, Yüksek Lisans Tezi, 120s.

  • Kolos, A., Taczanowski, J., 2016. The feasibility of introducing light rail systems in medium-sized towns in Central Europe. Journal of Transport Geography, 54, 400–413.

  • Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA). 2003. https://www.mta.gov.tr/v3.0/hizmetler/ jeoloji-haritalari, 14 Ocak 2020.

  • Mercier, J., 1948. Hınıs 65/2 paftasının raporu: MTA, Derleme rapor no. 2258 (yayımlanmamış).

  • Murteza, M., 2010. Raylı sistem yatırımları fizibilite etütleri ve yapım yöntemleri. Bahçeşehir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul, Yüksek Lisans Tezi, 71s.

  • Ocak, İ., Manisalı, E., 2006. Kentsel raylı taşıma üzerine bir inceleme (İstanbul örneği). Sakarya Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 10 (2), 51-59.

  • Önder, H.G., Akdemir, F., 2019. Türkiye’deki kentiçi raylı toplu taşıma sistemlerinin ulaşım ana planları bağlamında değerlendirilmesi. Demiryolu Mühendisliği, 10, 31-45

  • Railwayrail. 2015. https://www.railwayrail.com/ download/profile-section-of-49e1-s49-steel-rail/ 12 Ocak 2020.

  • Seyitoğlu, G., Kaypak, B., Aktuğ, B., Gürbüz, E., Esat, K., Gürbüz, A., 2016. A hypothesis for the alternative southern branch of the North Anatolian Fault Zone, Northwest Turkey. Türkiye Jeoloji Bülteni, 59 (2), 115-130.

  • Sönmez, H., 2004. HS Jeotek, Jeoteknik Paket Programı, Hacettepe Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi Vakfı

  • Stenström, C., Parida, A., Galar. D., 2012. Performance indicators of railway infrastructure. International Journal of Railway Technology, 1 (3), 1-18.

  • Şafak, Ü., Kaya, M., 2016. Köprüköy / Erzurum (Doğu Anadolu) yöresi Ostrakod Faunası ve ortamsal özellikleri. Maden Tetkik ve Arama Dergisi, 153, 113-137

  • Şenlik, İ., 2013. Kent içi raylı ulaşım sistemlerinin değerlendirilmesi. Elektrik Mühendisleri Odası. 24-26.

  • Tarhan, R., 2009. Raylı sistemlerde ölçme teknikleri ve donanımları. Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, 12. Türkiye Harita Bilimsel ve Teknik Kurultayı, 11-15 Mayıs 2009, Ankara. Akpınar, B., 2005. Şehir içi raylı sistemlerde deformasyon ölçmeleri. Harita ve Kadastro Mühendisleri Odası, Mühendislik Ölçmeleri STB Komisyonu 2. Mühendislik Ölçmeleri Sempozyumu, 23-25 Kasım 2005, İstanbul, 18-27.

  • TBDY. (2018). Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği. Ankara: Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı.

  • Tekin, B.M., Sagular E.K., 2016. Jeolojik çözümlemelerde uydu görüntüleri destekli coğrafi bilgi sistemi (CBS) yöntemleri; yeni Foça (İzmir) yöresi örneği. Türkiye Jeoloji Bülteni, 59 (1), 37-54.

  • Yıldırım, N., Parlak, O., 2008. Tekman-Pasinler (Erzurum) arasında yüzeyleyen ofiyolitik birimlerin jeolojisi ve petrografik özellikleri. Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 18 (2), 35-45.

  • Yılmaz, A., Terlemez, İ., Uysal, Ş., 1988. Hınıs (Erzurum güneydoğusu) dolaylarının bazı stratigrafik ve tektonik özellikleri. MTA Dergisi, 108, 38-56

  • Yılmaz, H., Yılmaz, A., 2016. Oltu-Balkaya havzasının (KD Türkiye) tektonik konumu ve Geç Kretase sonrası jeolojik evrimi. Türkiye Jeoloji Bülteni, 59 (1), 1-25.



  • Aydın, Ö , Kuşkapan, E , Çodur, M . (2021). Erzurum İli Hafif Raylı Sistem Güzergahının Zemin Emniyeti Açısından Yeterliliğinin Araştırılması . Jeoloji Mühendisliği Dergisi , 45 (1) , 41-66 . DOI: 10.24232/jmd.935837

  • Aydın, Ö , Kuşkapan, E , Çodur, M . Erzurum İli Hafif Raylı Sistem Güzergahının Zemin Emniyeti Açısından Yeterliliğinin Araştırılması. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 45 (2021 ): 41-66

  • Mikro Parametrelerin Makro Mekanik Kaya Davranışı Üzerindeki Etkisi: Ayrık Elemanlar Yöntemiyle Model Kalibrasyonu
    Özge Dinç Göğüş
    PDF Olarak Görüntüle

    ÖZ. Mühendislik yapılarının içinde veya üzerinde inşa edilen kayalarla nasıl bir etkileşim içinde olacağınıanlamada sayısal modelleme yöntemleri oldukça etkileyeceği bilgiler sunmaktadır. Ancak bu bilgilerin mevcut kayaortamını ne denli temsil edici olduğu oluşturulan sayısal modelin güvenilirliğine bağlıdır. Bu nedenle bir modelinoluşturulmasında etkili olan mikro parametrelerin en doğru şekilde kalibre edilmesi ve model sonuçlarının, modelinçözünürlüğünden ve/veya boyutlarından bağımsız olması gerekmektedir. Son yıllarda kaya gibi karmaşık katıyapıların mekanik davranışlarının belirlenmesinde yaygın olarak ayrık elemanlar yöntemi (DEM) kullanılmaktadır.Söz konusu çalışmanın amacı, bu yönteme dayanan sayısal bir modelin oluşturulmasında gerekli mikro parametrelerin,bir kayanın makro mekanik özellikleri ve deformasyon davranışı üzerindeki etkisini araştırmaktır. Her bir mikroparametrenin ayrı ayrı ele alındığı çalışmada, Yade açık kaynaklı DEM kodu kullanılarak çok sayıda tek eksenlisıkışma, tek eksenli çekme ve üç eksenli sıkışma dayanım deneyi simülasyonları yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar,kayaların tek eksenli sıkışma dayanımının (UCS) öncelikle mikro-kohezyona, tek eksenli çekme dayanımının (UTS)ise birincil olarak partiküller arası çekme dayanımına bağlı olduğunu göstermiştir. Ayrıca bu iki dayanım özelliğimikro-elastisite modülü ve rijitlik oranıyla da güçlü bir etkileşim içindedir. Kayaların deformasyon özelliklerindenolan Young modülü (E) ve Poisson oranı (ν) ise doğrudan mikro-elastisite modülü ve rijitlik oranı ile denetlenmektedir.Mikro-içsel sürtünme açısındaki artış kayanın yenilme zarfının eğimini artırırken, dayanım oranının (UCS/UTS)saptanması deney simülasyonları başlamadan önce atanan koordinasyon sayısıyla belirlenmiştir. Bu çalışma sayısalmodel parametrelerinin birbirleriyle olan etkileşimlerine göre bir kayanın dayanım ve deformasyon özelliklerininbağlı olduğu koşulları göstermektedir. Elde edilen sonuçlar, mühendislik yapılarının inşasında karşılaşılacak kayadavranışlarını önceden kestirebilen sayısal modellerin geliştirilmesinde uygulanabilir, pratik ve yol gösterici bilgilersunmaktadır

  • Kaya Davranışı

  • Mikro Parametreler

  • Mekanik Özellikler

  • Kalibrasyon

  • Ayrık Elemanlar Yöntemi (DEM)



  • Al-Busaidi, A., Hazzard, J.F., Young, R.P., 2005. Distinct element modeling of hydraulically fractured Lac du Bonnet granite. Journal of Geophysical Research Atmospheres, 110 (6), doi: 10.1029/2004JB003297.

  • Beniawski, Z.T., 1968. The effect of specimen size on compressive strength of coal. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 5, 325–335.

  • Cho, N., Martin, C.D., Sego, D.C., 2007. A clumped particle model for rock. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 44, 997–1010.

  • Cundall, P.A., 1971. A computer model for simulating progressive, large scale movements in blocky rock systems. Proceedings of the International Symposium on Rock Mechanics, Nancy, France, 129–136.

  • De Borst, R., Sluys, L.J., Mulhaus, H.B., Pamin, J., 1993. Fundamental issues in finite element analyses of localization of deformation, Engineering Computations, 10(2), 99–121.

  • Deisman, N., Mas Ivars, D., Darcel, C., Chalaturnyk, R.J., 2009. Empirical and numerical approaches for geomechanical characterization of coal seam reservoirs. International Journal of Coal Geology, doi:10.1016/j.coal.2009.11.003.

  • Dinç, Ö., Scholtès, L., 2018. Discrete analysis of damage and shear banding in argillaceous rocks. Rock Mechanics Rock Engineering, 51(5), 1521–1538

  • Dinç Göğüş, Ö., 2020. 3D discrete analysis of damage evolution of hard rock under tension, Arabian Journal of Geosciences, https://doi.org/10.1007/ s12517-020-05684-1,13, 661.

  • Ding., X., Zhang, L., 2014. A new contact model to improve the simulated ratio of unconfined compressive strength to tensile strength in bonded particle models. International Journal Rock Mechanics Mining Science, 69, 111–119

  • Duan, K., Kwok, C., 2016. Evolution of stress-induced borehole breakout in inherently anisotropic rock: insights from discrete element modeling. J Geophys Res Solid Earth, 121, 2361–2381.

  • Duan, K., Kwok, C., Pierce, M., 2015. Discrete element method modeling of inherently anisotropic rocks under uniaxial compression loading. International Journal for Numerical and Analytical Methods in Geomechanics, http s:// doi.org/10.1002 /nag.2476.

  • Glamheden, R., Lanaro, F., Karlsson, J., Wrafter, J., Hakami, H., Johansson, M., 2008. Rock mechanics Forsmark Modelling stage 2.3 - Complementary analysis and verification of the rock mechanics model. https://www.skb. se/publikation/1924849/R-08-66.pdf, Swedish Nuclear Fuel and Waste Management Co, SKB Rapport R-08-66

  • Goodman, R.E., 1989. Introduction to Rock Mechanics. John Wiley & Sons, University of California at Berkeley, 562 p.

  • Hamdi, J., Souley, M., Scholtès, L., Al Heib, M., Gunzburger, Y., 2017. Assessment of the energy balance of rock masses through discrete element modelling. Procedia Engineering, 191, 442 – 450.

  • Hazzard, J.F., Young, R.P., Maxwell, S.C., 2000. Micromechanical modeling of cracking and failure in brittle rocks. Journal of Geophysical Research, 105(7), 16683–16697.

  • Heuze, F., 1980. Scale effects in the determination of rock mass strength and deformability. Rock Mechanics, 12, 167–192.

  • Jacobsson. L., 2007. Forsmark site investigation Boreholes KFM01A and KFM02B - Micro crack volume measurements and triaxial compression tests on the intact rock. https://www.skb.se/ publikation/1606317/P-07-93.pdf, Swedish Nuclear Fuel and Waste Management Co, SKB P-07-93.

  • Lanaro. F, Fredriksson, A., 2005. Rock Mechanics Model – Summary of the primary data - Preliminary site description Forsmark area – version 1.2. https://www.skb.se/ publikation/1107184/R-05-83.pdf, Swedish Nuclear Fuel and Waste Management Co, SKB Rapport R-05-83.

  • Lisjak, A., Tatone, B., Mahabadi, O.K., Grasselli, G., Marschall, P., Lanyon, G.W., de la Vaissie`re, R., Shao, H., Leung, H., Nussbaum, C., 2016. Hybrid Finite-Discrete Element Simulation of the EDZ formationand mechanical sealing process around a microtunnel in opalinus clay. Rock Mechanics Rock Engineering, 49, 1849–1873.

  • Medhurst, T.P., Brown, E.T., 1998. A study of the mechanical behaviour of coal for pillar design. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences and Geomechanics Abstracts 35(8), 1087–1105.

  • Moosavi, S., Scholtès, L., Giot, R., 2018. Influence of stress induced microcracks on the tensile fracture behavior of rocks. Computers and Geotechnics, 104, 81–95.

  • Pardoen, B., Seyedi, D.M., Collin, F., 2015. Shear banding modelling in cross-anisotropic rocks. International Journal of Solids and Structures, 72, 63–87.

  • Plassiard, J.P., Belheine, N., Donzé, F.V., 2009. A spherical discrete element model: calibration procedure and incremental response. Granular Matter, doi: 10.1007/s10035-009-0130-x.

  • Potyondy, D.O, Cundall, P.A., Lee, C.A., 1996. Modelling rock using bonded assemblies of circular particles. 2nd North American Rock Mechanics Symposium; 1996 Montreal Canada, 1937–1944.

  • Potyondy, D.O., Cundall, P.A., 2004. A bondedparticle model for rock. International Journal of Rock Mechanics and Mining Science, 41(8), 1329–1364.

  • Potyondy, D.O., 2012. A flat-jointed bonded-particle material for hard rock. In: Proceedings of the 46th US rock mechanics/geomechanics symposium, American Rock Mechanics Association, Chicago, USA.

  • Scholtés, L., Donzé, F.V., 2012. Modelling progressive failure in fractured rock masses using a 3D discrete element method, International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 52, 18–30.

  • Scholtés, L., Donzé, F.V., 2013. A DEM model for soft and hard rocks: role of grain interlocking on strength. Journal of the Mechanics and Physics of Solids, 61, 352–369.

  • Scholtés, L., Donzé, F.V., 2015. A DEM analysis of step-path failure in jointed rock slopes, Mechanics of granular and polycrystalline solids, Comptes Rendus Mécanique, 343(2), 155-165

  • Šmilauer, V. et al., 2015. Yade documentation, 2nd edn. The Yade Project. http ://yade -dem.org/ doc/. http s://doi.org/10.5281 /zeno do.34073.

  • Wang, Y., Tonon, F., 2009. Modeling Lac du Bonnet granite using a discrete element model. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 46, 1124–1135.

  • Dinç Göğüş, Ö . (2021). Mikro Parametrelerin Makro Mekanik Kaya Davranışı Üzerindeki Etkisi: Ayrık Elemanlar Yöntemiyle Model Kalibrasyonu . Jeoloji Mühendisliği Dergisi , 45 (1) , 67-82 . DOI: 10.24232/jmd.935400

  • Dinç Göğüş, Ö . Mikro Parametrelerin Makro Mekanik Kaya Davranışı Üzerindeki Etkisi: Ayrık Elemanlar Yöntemiyle Model Kalibrasyonu. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 45 (2021 ): 67-82

  • Soma-Eynez Fayının Düşen Bloğunda (670-Topuğu) Yeralan Bir Açık Ocak Kömür Madenindeki Gözlenen Devrilme Yenilmelerinin İncelenmesi
    Batuhan Terli Enes Kalhan Mehmet Yalçin Koca
    PDF Olarak Görüntüle

    ÖZ: 670 topuğu, Eynez fayının deformasyon zonundan hem düşen, yuvarlanan kaya bloklarını tutmak hem de fayzonu boyunca oluşacak heyelanlara ait malzemelerin kömür üretim sahasına gelmesini engelleyecek jeolojik birbariyerdir. Soma-Eynez fayının düşen bloğunu oluşturur ve Neojen yaşlı marnlardan oluşur. 670 topuğu şevlerindegözlenen kaya devrilme yenilmeleri açık ocakta kömür üretimine yönelik kazı çalışmalarının güvenliğini tehditetmiştir. Söz konusu kütle hareketlerinin sonucunda devrilen, düşen ve yuvarlanan kaya parçalarının farklı şevyüksekliklerinde maksimum yuvarlanma mesafeleri bilgisayar yazılımı kullanılarak belirlenmiştir. Farklı şevyükseklikleri için hesaplanan yuvarlanma mesafeleri dikkate alınarak açık ocak kömür işletmesine ait proje kazısınırı belirlenmiştir. Bu çalışmada, 670-topuğunda gözlenen devrilme yenilmeleri stereografik projeksiyon ve farklıbilgisayar programları kullanılarak sırasıyla hem kinematik hem de sayısal olarak incelenmiştir. Aynı şev geometrileriiçin farklı yazılımlardan elde edilen güvenlik faktörleri karşılaştırılmış, devrilme yenilmelerine neden olan çatlakyüzeylerine ait sürtünme açısı ve kohezyon değerlerinin güvenlik faktörü üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Buna ekolarak, devrilmeye neden olan çatlaklar üzerinde tesis edilmiş 20 adet deformasyon ölçüm noktasından elde edilençatlak açıklığı ilerleme hızlarının zamana bağlı değişimleri incelenmiştir. Açılma hızının en yüksek olduğu alanlarlatopuğun şevinde devrilme yenilmesinin gözlendiği alanlar ilişkilendirilmiştir. 

  • Devrilme Duraysızlığı

  • Kaya Şev Stabilitesi

  • Stereografik Projeksiyon

  • Çatlak Açıklığı Artış Hızı

  • Proje Kazı Sınırı



  • Anon 1979a. Classification of rocks and soils for engineering geological mapping, Part – 1, Rock and soil materials. Bulletin of Engineering Geology and the Environment, 19, 364 – 371.

  • Bandis S. C., Lumsden A. C., Barton N. R., 1983. Fundamentals of rock joint deformation. International Journal of Rock Mechanics Mining Sciences and Geomechanics Abstracts, 20, 249- 268.

  • Barton, N.R., 1972. A model study of rock-joint deformation. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 9, 579-602.

  • Brideau, M. A. Stead, D., 2009. Controls on block toppling using a three-dimensional dinstinct element approach. Rock Mechanics and Rock Engineering, 43, 241 – 260.

  • Bobet, A., 1999. Analytical solutions for toppling failure (Technical note). International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 36, 971 – 980.

  • Goodman, R. E., 1976. Methods of Geological Engineering in Discontinuous Rocks, West Publishing Co. St Paul. MM, 472 p.

  • Goodman, R. E., Bray, J. W., 1976. Toppling of rock slopes. Proceedings of the specialty conference on rock engineering for foundations and slopes, pp. 201-234

  • Hoek, E., Bray, J., 1974. Rock Slope Engineering, Institution of Mining and Metallurgy, Printed in Great Britain by Unvin Brothers Lim., London, 309 p

  • Hoek, E., Diederichs, M. S., 2006. Empirical estimation of rock mass modulus. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 43, 203 – 215.

  • ISRM (International Society for Rock Mechanics), 2007. The complete ISRM suggested methods for rock characterization, testing and monitoring: Eds: Ulusay, R. Hudson, J.A., 678 p.

  • Itasca, 2000. UDEC (Universal Dintinct Element Code) Version 3.0. User’s Manual.

  • Kıncal, C., Koca, M. Y., 2009. A proposed method for drawing the great circle representing dip angle and strike changes. Environmental and Engineering Geoscience, Vol. XV, 3. August, 145 – 185.

  • Koca, M. Y., Kıncal, C., 2004. Abondoned stone quarries in and around the İzmir city centre and their geo-environmental Impacts-Turkey. Engineering Geology, 75, 49 – 67.

  • Marinos, P., Hoek, E., 2001. Estimating the geotechnical properties of heterogeneous rock masses such as flysch. Bulletin Engineering Geology and Environment, 60, 85-92.

  • Matterson, G. D., 1988. The collection and use of field discontinuity data in rock design. Quarterly Journal of Engineering Geology and Hydrogeology, 22, 19 – 30.

  • Nassir M., Settari A., Wan R., 2009. Joint stiffness and deformation behaviour of discontinuous rock. Journal of Canadian Petroleum Technology, 49 (9), 78-86.

  • Norrish, N. I., Wyllie, D. C., 1996. Rock slope stability analysis. In: Special Report, 247: Landslides: Investigation and Mitigation, A. K. Turner and R. L. Schuster (eds.), TRB, National Research Council, Washington D. C., pp. 391 – 425.

  • Rocscience Inc., 2004. Rocfall v.4.0.3.9-Statistical analysis of rockfalls. Toronto, Ontario, Canada.

  • Rocscience Inc., 2020. RocTopple v2.002, Toppling failure analysis. Toronto, Ontario, Canada.

  • Rocscience Inc., 2008 Phase2 v7.0, Finite Element Analysis for Excavations and Slopes; Toronto, Ontario, Canada.

  • Son, B. K., Lee, Y. K., Lee, C. I., 2004. Elasto-plastic simulation of direct shear test on rough rock joints. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, Proceedings of the ISRM Sinorock 2004 symp., 41 (1)supplement 1, pp. 354–359.

  • Wyllie, D. C. & Mah, C. W., 2004. Rock Slope Engineering: 4th Edition, Spon Press, London and New York, 432 p.

  • Wyllie, D. C., 1989. Toppling rock slope failures, examples of analysis and stabilization. Rock Mechanics, 13, 89 – 98.

  • Yoon, W. S., Jeong, U. J., Kim, J. H., 2002. Kinematic analyses for sliding failure of multi-faced rock slopes. Engineering Geology, 67, 51 – 61.

  • Terli, B , Kalhan, E , Koca, M . (2021). Soma-Eynez Fayının Düşen Bloğunda (670-Topuğu) Yeralan Bir Açık Ocak Kömür Madenindeki Gözlenen Devrilme Yenilmelerinin İncelenmesi . Jeoloji Mühendisliği Dergisi , 45 (1) , 83-114 . DOI: 10.24232/jmd.935856

  • Terli, B , Kalhan, E , Koca, M . Soma-Eynez Fayının Düşen Bloğunda (670-Topuğu) Yeralan Bir Açık Ocak Kömür Madenindeki Gözlenen Devrilme Yenilmelerinin İncelenmesi. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 45 (2021 ): 83-114

  • Blokların Fraktal Boyutunun Bloklu Piroklastik Kayaların Makaslama Dayanımına Etkisi
    Elif Avşar
    PDF Olarak Görüntüle

    ÖZ: Bu çalışmada, piroklastik çökellerden oluşan bir tür bloklu kaya kütlesinin makaslama dayanımı ile bu kayakütlesinin içerdiği blokların fraktal boyutu arasındaki ilişkiler araştırılmıştır. Çalışma kapsamında, jeo-mekanikaçından “hamurda kaya” olarak tanımlanan bir bloklu piroklastik kaya kütlesinden derlenen örnekler üzerinde üçeksenli makaslama deneyleri uygulanmıştır. Hamurda kayanın kohezyonu (c) ve içsel sürtünme açısı (ɸ) değerleribelirlenmiştir. Bununla birlikte, fraktal boyut çözümlemeleri ve sayısal görüntü işleme analizleri yardımıylahamurda kayanın içerdiği blokların parçalanma fraktal boyutu (DF) ve pürüzlülük fraktal boyutu (DR) değerlerihesaplanmıştır. Ayrıca, hamurda kayanın ve bu kaya kütlesinin içerdiği matriks ve blok bileşenlerinin de tek eksenlisıkışma dayanımı değerleri belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, DR ve DF ile c ve ɸ arasında pozitif ve negatifdoğrusal ilişkilerin olduğu görülmüştür. DR ve DF değerlerinin her ikisinin de artmasına bağlı olarak ɸ değerleri artışgösterirken, c değerlerinin ise azaldığı belirlenmiştir. DR’nin artmasıyla ɸ’nin artış göstermesi blok yüzeylerininpürüzlüğünün artmasına bağlı olarak makaslama gerilmelerine karşılık sürtünmenin de arttığının işaretidir. Sonuçolarak, DR’nin artmasıyla pürüzlü blok yüzeyleri ile matriks arasındaki temas alanlarının genişlediği ve böylece kayakütlesini gevşeten zayıflık zonlarının artmasına bağlı olarak kohezyonun azalabileceği sonucuna ulaşılmıştır.

  • Blok Pürüzlülüğü

  • Fraktal Boyut

  • Hamurda Kaya

  • Makaslama Dayanımı



  • Altınsoy, H., 2006. Matriks içinde blok içeren kayaların makaslama dayanımının belirlenmesi için fiziksel model esaslı bir araştırma. Hacettepe Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara, Yüksek Lisans Tezi, 91s (yayımlanmamış).

  • Avsar, E., 2020. Contribution of fractal dimension theory into the uniaxial compressive strength prediction of volcanic welded bimrock. Bulletin of Engineering Geology and the Environment,79, 3605-3619.

  • Barton, C.C., Paul, R., Pointe, L., 1995. Fractals in the Earth Sciences. Plenum, NY.

  • Besang, C., Eckhardt, F. J., Harre, W., Kreuzer, H., Müller, P., 1977. Radiometrische altersbestimmungen an Neogenen eruptivgesteinen der Turkei. Geologisches Jahrbuch, B. 25, 3-36.

  • Coli, N., Berry, P., Boldini, D., 2011. In-situ nonconventional shear tests for the mechanical characterisation of a bimrock (BimTest). International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 48, 95–102.

  • Eren, Y., 1993. Eldeş-Derbent-Tepeköy-Söğütözü (Konya) arasının Jeolojisi. Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Konya, Doktora Tezi, 224s (yayımlanmamış)

  • Ghanbarian, B., Hunt, A.G., Skinner, T.E., Ewing, R.P., 2015. Saturation dependence of transport in porous media predicted by percolation and effective medium theories. Fractals, 23(1), 1540004 (14 pages)

  • Gimknez, D., Perfect, E., Rawls, W.J., Pachepsky, Y., 1997. Fractal models for predicting soil hydraulic properties. Engineering Geology, 48, 61–83.

  • Goodman, R.E., Ahlgren, C.S., 2000. Evaluating safety of concrete gravity dam on weak rock Scott Dam. Journal of Geotechnical Geoenvironmental Engineering, 126, 429-442.

  • Haneberg, W.C., 2004. Simulation of 3D block populations to characterize outcrop sampling bias in bimrocks. Felsbau Rock and Soil Engineering–Journal of Engineering Geology, Geomechanics and Tunnelling, 22(5), 19–26.

  • ISRM, 2007. Suggested methods prepared by the commission on testing methods. In: Ulusay R, Hudson JA, eds. The Complete ISRM Suggested Methods for Rock Characterization, Testing and Monitoring: 1974–2006. Ankara, Turkey: International Society for Rock Mechanics, Compilation Arranged by the ISRM Turkish National Group, Kozan Ofset

  • Kahraman, S., Alber, M., Fener, M., Gunaydin, O., 2008. Evaluating the geomechanical properties of Misis fault breccia (Turkey). International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 45(8), 1469-14.

  • Kalender, A., Sonmez, H., Medley, E., Tunusluoglu, C., Kasapoglu, K.E., 2014. An approach to predicting the overall strengths of unwelded bimrocks and bimsoils. Engineering Geology, 183, 65-79

  • Keller, J., Jung, D., Burgath K., Wolf, F., 1977. Geologie undpetrologie des Neogenen kalkalkalivulkanismus von Konya (Erenler Dağ-Alaca Dağ-Massiv Zentral-Anatolian). Geology Jb B, 25, 37–117.

  • Koç, A., Kaymakçı, N., Hinsbergen, D. J. J. V., Kuiper, K. F., Vissers, R. L. M., 2012. TectonoSedimentary evolution and geochronology of the Middle Miocene Altınapa Basin and implications for the Late Cenozoic uplift history of the Taurides, southern Turkey. Tectonophysics, 532- 535, 134-155.

  • Li, X., Liao, Q.L., He, J.M., 2004. In-situ tests and a stochastic structural model of rock and soil aggregate in the Three Gorges Reservoir area. China International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 41(3), 702-707.

  • Lindquist, E.S., Goodman, R.E., 1994. The strength and deformation properties of a physical model mélange. Proceedings 1st North American Rock Mechanics Symposium, Austin, Texas, pp. 843– 850.

  • Mandelbrot, B.B., 1967. How long is the coast of Britain? Statistical self-similarity and fractional dimension. Science, 156, 636–638.

  • Mandelbrot, B.B., 1977. Fractals Form, Chance and Dimension. Freeman, San Francisco, 365p.

  • Mandelbrot, B.B., 1982. The Fractal Geometry of Nature. W. H. Freeman, San Francisco, California, 460p.

  • Medley, E., 1994. The engineering characterization of melanges and similar Block-in-Matrix Rocks (BIMRock’s). (Ph.D. Thesis) University of California, Berkeley.

  • Medley, E.W., 2002. Estimating block size distributions of melanges and similar block-inmatrix rocks (bimrocks). Proceedings of the 5th North American Rock Mechanics Symposium (NARMS), pp. 509–606

  • Medley, E.W., Lindquist, E.S., 1995. The engineering significance of the scale-independence of some Franciscan melanges in California. In: Daemen JK, Schultz RA, editors. Proceedings of the 35th US rock mechanics symposium. Rotterdam: Balkema, pp. 907–14

  • Özkan, A. M., 1998. Konya batısındaki Neojen çökellerinin stratigrafisi ve sedimantolojisi. Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Konya, Doktora Tezi, 228s (yayımlanmamış).

  • Özkan, M.A., 2017. Küçükmuhsine-Sulutaş (Konya batısı, Türkiye) çevresindeki karasal neojen çökellerinin (Geç Miyosen-Erken Pliyosen) stratigrafisi. El-Cezerî Journal of Science and Engineering, 4(3), 382-410.

  • Sahimi, M, 2011. Flow and Transport in Porous Media and Fractured Rock: From Classical Methods to Modern Approaches. Wiley-VCH, Weinheim, Germany, 733p

  • Schindelin, J., Arganda-Carreras, I., Frise, E. et al., 2012. Fiji: an open-source platform for biological-image analysis. Nature Methods, 9(7): 676-682

  • Sönmez, H., Tuncay, E., Gökçeoğlu, C., Nefeslioğlu, H., 2005. Matriks İçinde Blok İçeren Kayaçların Deformasyon Modülünün Saptanabilmesine Yönelik Fotoanaliz Destekli Yaklaşımların Geliştirilmesi. TÜBİTAK Yer, Deniz, Atmosfer Bilimleri ve Çevre Araştırma Grubu, Proje no. 102Y033.

  • Sönmez, H., Altınsoy, H., Gökceoglu, C., Medley, E.W., 2006. Considerations in developing an empirical strength criterion for bimrocks. 4th Asian Rock Mechanics Symposium. Retrieved from http://bimrocks.com/bimsite/wp-content/ uploads/2010/07/Sonmez-et-al-2006.pdf

  • Wang, Y., Li, X., Zheng, B., Mao, T.Q., Hu, R.L., 2016. Investigation of the effect of soil matrix on flow characteristics for soil and rock mixture. Geotechnique Letters, 6, 1-8.

  • Xu, W., Hu, R., Tan, R., 2007. Some geomechanical properties of soil–rock mixtures in the Hutiao Gorge area, China. Geotechnique, 3, 255–64.

  • Xu, W.J., Xu, Q., Hu, R.L., 2011. Study on the shear strength of soil-rock mixture by large scale direct shear test. International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 48(8), 1235- 1247.

  • Zhang, H.Y., Xv, W.J., Yu, Y.Z., 2016. Triaxial tests of soil-rock mixtures with different rock block distributions. Soils Foundations, 56(1), 44–56

  • Zhao, Y., Liu, Z., 2018. Study of material composition effects on the mechanical properties of soil-rock mixtures. Advances in Civil Engineering, 2018: 3854727

  • Zorlu, K., 2008. Description of the weathering states of building stones by fractal geometry and fuzzy inference system in the Olba ancient city (Southern Turkey). Engineering Geology, 101, 124-133.

  • Avşar, E . (2021). Blokların Fraktal Boyutunun Bloklu Piroklastik Kayaların Makaslama Dayanımına Etkisi . Jeoloji Mühendisliği Dergisi , 45 (1) , 115-128 . DOI: 10.24232/jmd.935871

  • Avşar, E . Blokların Fraktal Boyutunun Bloklu Piroklastik Kayaların Makaslama Dayanımına Etkisi. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 45 (2021 ): 115-128

  • İklim Değişikliğinin Havza Ölçeğinde Akım ve Sediman Miktarına Etkilerinin Değerlendirilmesi: Yuvacık Baraj Gölü Havzası
    Ayfer Özdemir
    PDF Olarak Görüntüle

    ÖZ: İklim değişikliğinin hidrolojik etkilerinin kantitatif tahminleri, gelecekteki sel ve kuraklık gibi su kaynağıproblemlerinin anlaşılması ve dolayısıyla bunların yönetilmesinin sağlanmasında yararlıdır. Bu çalışmanınamacı, iklim değişikliğinin nehir akışına etkisini belirlemeye yönelik bir çalışmanın ön sonuçlarını sunmakve iklim değişikliğinin olumsuz etkilerinin azaltılmasına yönelik sürdürülebilir havza yönetimi politikalarınınhazırlanabilmesi için muhtemel kentsel su kullanımı ve çevresel etkilerini değerlendirmektir. Bu kapsamda,öncelikle Toprak ve Su Değerlendirme Aracı (SWAT), Marmara Bölgesi’ndeki Yuvacık Baraj Gölü havzasındaçalıştırılarak mevcut hidrolojik durum ortaya konmuştur. Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından Türkiye içinTemsili Konsantrasyon Rotaları (RCP: Representative Concentration Pathways), RCP 4.5 ve RCP 8.5, senaryolarınagöre üretilen 20 km çözünürlüklü iklim değişikliği projeksiyon verileri kullanılarak hidrolojik model 2021-2099yılları arasında çalıştırılmıştır. Böylece, söz konusu yıllar arasında iklim değişikliğinin su ve sediman miktarınaetkisi tahmin edilmeye çalışılmıştır. RCP 4.5 ve RCP 8.5 senaryolarına göre yıllık ortalama yağış miktarlarında2.23% ve 2.062 % azalma, ve sıcaklık değerlerinde 1.24 ve 0.03oC’lik artış tahmin edilmekte olup, Nisan ve Ağustosayları arasında yağış miktarlarında artış olması beklenmektedir. Havzadaki Yuvacık Barajı’nı besleyen Kazandere,Kirazdere ve Serindere derelerinin 2006-2014 yıllarında ölçülen aylık ortalama akım değerleri sırasıyla, 0.55, 1.28ve 1.94 m3/s’dir. Bu değerler, 2021-2099 yılları için RCP 4.5 ve RCP 8.5 senaryolarına göre modellenen akımdeğerleriyle karşılaştırıldığında, sırasıyla Kazandere 0.14 ve 0.17 m3/s, Kirazdere 0.41 ve 0.33 m3/s, Serindere0.86 ve 0.68 m3/s’dir. Bu sonuçlar, barajı besleyen derelerin akım debilerinde azalma olacağını göstermektedir.Ayrıca, özellikle Kazandere ve Serindere pik akım değerlerinde yaklaşık 8 m3/s’den 2 m3/s’ye ciddi miktarlardaazalma olduğu tahmin edilmiştir. Serindere istasyonunda 2010-2014 yılları için ölçülen yaklaşık aylık ortalama49 ton sediman miktarı 2021-2099 yılları için RCP 4.5 senaryosuna göre aylık ortalama 247.58 ton ve RCP 8.5senaryosuna göre 332.21 ton olarak hesaplanmıştır. Her iki senaryoya göre, Nisan ve Ağustos ayları arasındakitahmin edilen yağış miktarında artış ve sıcaklık değerlerinde yükselme, havzada mekanik erozyona sebep olacaktır.Bu nedenle, akımla taşınan sediman miktarının artması beklenmektedir. Yuvacık Barajı Sakarya ve İzmit illerininiçme suyu ihtiyacını karşılamanın yanısıra, sulama, sel ve taşkın önleme ve kuraklık dönemlerinde su yönetimisağlamak üzere kullanılmaktadır. Bu nedenle, baraj gölünü besleyen derelerin debi değerlerindeki azalma, barajgölünün su hacminde azalmaya sebebiyet verecek olup, baraj gölünden sulanan alanlardaki ürün deseni ve içmesuyu kullanımı için geleceğe yönelik su yönetim planlaması yapılması gerekmektedir. Ayrıca, baraj gölünü besleyenderelerin debilerinde düşüş havzadaki orman alanlarının azalmasına, orman alanlarının azalması erozyon miktarında  artışa sebep olacaktır. Bu durum, baraj gölüne gelen sediman miktarının artışına sebep olacağı için baraj gölününkullanım süresi kısalacaktır.

  • İklim Değişikliği

  • Hidroloji

  • SWAT

  • RCP 4.5

  • RCP 8.5

  • Yuvacık Barajı



  • Alp, E., Özcan, Z., 2017. Effects of climate change on diffuse pollution in Lake Mogan Watershed. American Geophysical Union, Fall Meeting 2017.

  • Ardas, S., Creutzberg, D., 1995. Soil Reference Profiles of Turkey. Dept. of Soil ScienceFaculty of Agriculture-Çukurova University, International Soil Reference and Information Centre, Country Report 3

  • Arnold, J.G., Srinivasan, R., Muttiah, R.S., Williams, J.R., 1998. Large area hydrologic modeling and assessment part I: model development. Journal of the American Water Resources Association, 34 (1), 73-89.

  • Arnell, N.W., Brown, S., Gosling, S.N., Gottschalk, P., Hinkel, J., Huntingford, C., Lloyd-Hughes, B., Lowe, J.A., Nicholls, R.J., Osborn, T.J., Osborne, T.M., Rose, G.A., Smith, P., Wheeler, T.R., Zelazowski, P., 2014. The impacts of climate change across the globe: A multi-sectoral assessment. Climatic Change, 134, 457-474. doi:10.1007/s10584-014-1281-2

  • Ahn, S. R., Jeong, J. H., Kim, S. J., 2016. Assessing drought threats to agricultural water supplies under climate change by combining the SWAT and MODSIM models for the Geum River basin, South Korea. Hydrological Sciences Journal, 61(15), 2740–2753. doi:10.1080/02626667.201 5.1112905

  • AATTUT, 2010. Atıksu Arıtma Tesisleri Teknik Usuller Tebliği. Resmi Gazete, 27527.

  • Bagnold, 1966. An Approach to the Sediment Transport Problem From General Physics. Geological Survey Professional Paper, 422-I.

  • Bhatta, B., Shrestha, S., Shrestha, P. K., Talchabhadel, R., 2019. Evaluation and application of a SWAT model to assess the climate change impact on the hydrology of the Himalayan River Basin. CATENA, 181, 104082. doi:10.1016/j. catena.2019.104082.

  • Bucak, T., Trolle, D., Tavşanoğlu, Ü. N., Çakıroğlu, A. İ., Özen, A., Jeppesen, E., Beklioğlu, M., 2018. Modeling the effects of climatic and land use changes on phytoplankton and water quality of the largest Turkish freshwater lake: Lake Beyşehir. Science of The Total Environment, 621, 802-816.

  • Chaemiso, S.E., Abebe, A., Pingale, S.M., 2016. Assessment of the impact of climate change on surface hydrological processes using SWAT: a case study of Omo-Gibe river basin, Ethiopia. Modeling Earth Systems and Environment, 2, 1–15.

  • Cramer, W., Guiot, J., Fader, M., Joaquim Garrabou, J., Gattuso, J. P., Iglesias, A., Lange, M. A., Lionello, P., Llasat, M. C., Paz, S., Peñuelas, J., Snoussi, M., Toreti, A., Michael N. Tsimplis, M. N., Elena Xoplaki, E., 2018. Climate change and inter-connected risks to sustainable developmen in the Mediterranean. Nature Climatic Change, 8, 972–980.

  • Flato, G.M., Boer, G.J., 2001. Warming Asymmetry in Climate Change Simulations. Geophysical Research Letters, 28, 195-198

  • Gassman, P.W., Reyes, M.R., Green, C.H., Arnold, J.G., 2007. The Soil and water assessment tool: historical development, applications and future research directions. Economics Publications, 50(4), 1211-1250.

  • Gosain, A.K., Rao, S., Basuray, D., 2006. Climate change impact assessment on hydrology of Indian river basins. Current Science, 90(3), 346- 353

  • Kara, F., Yucel, I., 2015. Climate change effects on extreme flows of water supply area in Istanbul: utility of regional climate models and downscaling method. Environmental Monitoring Assessment, 187(9), 580

  • Kara, F., Ismail Yucel, I., Akyurek, Z., 2016. Climate change impacts on extreme precipitation of water supply area in Istanbul: use of ensemble climate modelling and geostatistical downscaling. Hydrological Sciences Journal, 61(14), 2481-2495

  • Jahn, R., Blume, H. P., Asio, V. B., Spaargaren, O., Schad, P., 2006. Guidelines for soil description. 4th ed. Rome: Food and Agriculture Organization of the United Nations, pp. 67–77.

  • Jerry, M., Terese, T.C. Richmond, Gary W, Yohe Eds., 2014. Climate Change Impacts in the United States: The Third National Climate Assessment. U.S. Global Change Research Program, 841 p

  • IPCC., 2000. Third Assessment Report, 2000 (Contribution of Working Group I and II to the Second Assessment Report of the Intergorvenmental Panel on Climate Change).

  • IPCC., 2014. AR5 Synthesis Report: Climate Change 2014, The Synthesis Report (SYR) of the IPCC Fifth Assessment Report (AR5).

  • Lionello, P., Scarascia, L., 2018. The relation between climate change in the Mediterranean region and global warming. Reg Environ Change, 18, 1481– 1493

  • Sattar H., Sarwar S., Shrestha S., 2020. Hydrologic Impact of Climate Change on Planned Hydro Dams in Swat River Basin. In: Mohd Sidek L., Salih G., Boosroh M. (eds) ICDSME 2019. ICDSME 2019. Water Resources Development and Management, Springer, Singapore

  • Moriasi, D. N., Arnold, J. G., Van Liew, M. W., Bingner, R. L., Harmel, R. D., Veith, T. L., 2007. Model evaluation guıdelines for systematic quantifıcation of accuracy in watershed simulations. American Society of Agricultural and Biological Engineers, 50(3), 885−900

  • Song, Y., Zhang, J., Zhang, M., 2018. Impacts of Climate change on runoff in Qujiang River Basin Based on SWAT Model. 7th International Conference on Agro-geoinformatics(Agrogeoinformatics), Hangzhou, pp. 1-5.

  • Nakicenovic, Alcamo, J., Davis, G., Vries, B.D., 2000. Special Report on Emissions Scenarios. A Special Report of Working Group III of the Intergovernmental Panel on Climate Change. Cambridge University Press: Cambridge. 599 p

  • Nash, J. E., Sutcliffe, J. V., 1970. River flow forecasting through conceptual models: Part I. A discussion of principles. Journal of Hydrology, 10 (3), 282–290.

  • Oakes, H., 1958. Türkiye Toprakları. Türk Yüksek Ziraat Mühendisleri Birliği Neşriyatı. Sayı:18, 224s.

  • Ozdemir, A., Leloglu U.M., 2018. A fast and automated hydrologic calibration tool for SWAT. Water and Environmental Journal, 33, 488-498

  • Otto, Daniel R., 2019. The impact of climate change on stream flow and watershed hydrology determined using the SWAT model in the Eastern Sierra Nevada Watershed. California. Senior Capstone Projects. 855 p.

  • Sönmez, A. Y., Kale, S., 2020. Climate change effects on annual streamflow of Filyos River (Turkey). Journal of Water and Climate Change, 11 (2), 420–433. jwc2018060. doi: https://doi. org/10.2166/wcc.2018.060.

  • USDA., 1986. Urban hydrology for small watersheds. Technical Release 55(TR-55) (Second ed.). United States of Department of Agriculture, Natural Resources Conservation Service, Conservation Engineering Division.

  • Uniyal, B., Jha, M.K., Verma, A.K., 2015. Assessing climate change impact on water balance components of a river basin using swat model. Water Resour Manage, 29, 4767–4785.

  • Verma, S., Bhattarai, R., Bosch, N. S., Cooke, R. C., Kalita, P. K., Markus, M., 2015. Climate change ımpacts on flow, sediment and nutrient export in a Great Lakes Watershed using SWAT. CLEAN Soil, Air, Water, 43(11), 1464–1474

  • Yagbasan, O., 2016. Impacts of climate change on groundwater recharge in Küçük Menderes River Basin in Western Turkey. Geodinamica Acta, 28(3), 209- 222. doi: 10.1080/09853111.2015.1121802.

  • Yagbasan, O., Yazicigil, H., Demir, V., 2017. Impacts of climatic variables on water-level variations in two shallow Eastern Mediterranean lakes. Environmental Earth Science, 76, 575.

  • Yilmaz K.K., Yazicigil H., 2011. Potential impacts of climate change on Turkish Water Resources: A Review. In: Baba A., Tayfur G., Gündüz O., Howard K., Friedel M., Chambel A. (eds) Climate Change and its Effects on Water Resources. NATO Science for Peace and Security Series C: Environmental Security, vol 3. Springer, Dordrecht.

  • YBOZHP., 2014. Yuvacık Barajı Havza Koruma ve Özel Hüküm Belirleme projesi. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı İzmit Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü.

  • Özdemir, A . (2021). İklim Değişikliğinin Havza Ölçeğinde Akım ve Sediman Miktarına Etkilerinin Değerlendirilmesi: Yuvacık Baraj Gölü Havzası . Jeoloji Mühendisliği Dergisi , 45 (1) , 129-154 . DOI: 10.24232/jmd.941528

  • Özdemir, A . İklim Değişikliğinin Havza Ölçeğinde Akım ve Sediman Miktarına Etkilerinin Değerlendirilmesi: Yuvacık Baraj Gölü Havzası. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 45 (2021 ): 129-154

  • SAYI TAM DOSYASI
    PDF Olarak Görüntüle